CEMİL MERİÇ

Yazar, düşünür ve mütercimdir. (12 kanun-i evvel 1915) 25 Aralık 1916’da Hatay Reyhanlı’da doğdu. Ailesi Balkan Savaşı sırasında Yunanistan’dan göçmüştür. 1928'de Rüştiye'nin ilk kısmını bitirerek Antakya Sultanisi'ne girmiştir. Cemil Meriç'in ilk yazısı Hatay'da Yeni Gün Gazetesi'nde çıktı (1928). 1936'da Pertevniyal Lisesi son sınıfına kaydolmuş, üniversiteye gitmeden İskenderun'a dönmüştür. Köyde ilkokul öğretmenliğine başlamıştır. Aynı yılın sonlarına doğru İskenderun Tercüme Odasına reis muavini olmuştur. 1938'de Aktepe Nahiye Müdürlüğüne geçmiş, 1939'da bu görevinden alınınca yine ilkokul öğretmenliğine başlamıştır.

1940’da İstanbul Üniversitesi’ne girip Fransız Dili ve Edebiyatı (Yabancı Diller Yüksek Okulu'nda burslu olarak) öğrenimi görmüştür. 1941’den başlayarak İnsan, Yücel, Gün, Ayın Bibliyografyası dergilerinde yazmaya başlamıştır. 1942 yılında Coğrafya öğretmeni Fevziye Hanım ile evlenmiştir. 1942-1944 yılları arasında Elazığ Lisesi'nde Fransızca öğretmenliği yapmıştır. İstanbul'a dönerek tercümanlık yapmaya başlamıştır. 1952-1954 arasında Işık Lisesi'nde Fransızca öğretmenliği yapmıştır. 1955 yılında retina yırtılması dolayısıyla görme yeteneğini kaybetmiştir. Fakat öğrencilerinin yardımıyla çalışmalarını ölümüne kadar sürdürmüştür. 1965'te İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü'nde Fransızca dersler vermeye başlamıştır. 1967'den itibaren Hisar, Pınar ve Yeni İnsan gibi dergilerde yazılar yazmaya başlamıştır. 1974'de emekliye ayrılmıştır.

1984’te, önce beyin kanaması, ardından felç geçirmiş, 12 Haziran 1987 gecesi İstanbul'da vefat etmiştir. Kızı Sosyoloji Prof. Ümit Meriç'tir.

Meriç, gençlik yıllarında Fransızcadan tercümeye başlamıştır. Hanore de Balzac ve Victor Hugo'dan yaptığı tercümelerle kuvvetli bir mütercim olduğunu göstermiştir. Yirminci Asır, Yeni İnsan, Türk Edebiyatı, Yeni Devir, Pınar, Doğuş ve Edebiyat dergilerinde yazılar yazmıştır. Hisar dergisinde “Fildişi Kuleden” başlığıyla sürekli denemeler yazmıştır.

Eserleri:

• Hind Edebiyatı (1964),
• Saint Simon İlk Sosyolog, İlk Sosyalist (1967),
• Umrândan Uygarlığa (1974),
• Bir Dünyanın Eşiğinde (1976),
• Işık Doğudan Gelir (1984),
• Kültürden İrfana (1985)

• Mağaradakiler (1978),
• Bu Ülke (1974, 1985)

• Jurnal I (1992)
• Jurnal II (1994)

• Kırk Ambar (1980),
• Bir Facianın Hikayesi (1981),
• Sosyoloji Notları ve Konferanslar (1993)